1 Response

  1. Anne Berk says:

    Vaticaan inviteert kunstenaars.
    Wordt de kunst weer de boodschappenjongen van het geloof?

    Kunstenaars, architecten, schrijvers, dansers en musici werden op zaterdag 21 november
    uitgenodigd door de paus in de beroemde Sixtijnse Kapel, ‘om een alliantie te smeden tussen kerk en kunst.’ Caspar Berger was een van hen. Wordt de kunst weer de boodschappenjongen van het geloof?

    De uitnodiging kwam niet uit de lucht vallen. De kerk ziet het theologisch potentieel van de huidige golf aan spirituele kunst. Onder leiding van Gianfranco Ravasi, voorzitter van de Pauselijke Raad voor Kerkelijke Cultuurgoederen, zoekt de kerk met deze ontmoeting aansluiting bij de kunstenaars. Ook zullen zij zich presenteren op de eerstvolgende Biënnale van Venetië. De strategie op lange termijn is een kunst met een christelijke iconografie, aldus Ravasi in een interview in het Duitse kunsttijdschrift Monopol. http://www.monopol-magazin.com/magazine/2009/09/spezial-kunst-und-kirche
    Dat doet me denken aan het Concilie van Trente (1545-1563), toen paus Paulus III de top van de roomse kerk bijeen riep in het Noord-Italiaanse Trente om zich te beraden over het oplaaiende protestantisme. Er werd gekozen voor een tegenoffensief, waarbij de kunst werd ingezet om zieltjes te winnen. En het was diezelfde Paulus III die Michelangelo vroeg om het plafond van de Sixtijnse Kapel te decoreren, dat nu aan de verzamelde kunstenaars ten voorbeeld wordt gesteld…

    Maskerade
    Of kunstenaars zich hiervoor lenen moet nog worden afgewacht. 250 van de 500 kunstenaars gaven aan de oproep gehoor, waaronder Anish Kapoor, Bill Viola en de architect Zaha Hadid. http://www.catholicnews.com/data/stories/cns/0904924.htm Nederlandse afgevaardigden waren de schrijvers Cees Nootenboom en Kader Abdolah en de beeldhouwer Caspar Berger.
    Met Berger (Utrecht, 1965) heeft de katholieke kerk nietsvermoedend het paard van Troje binnengehaald . De postmoderne Berger ontmaskert het beeld van de paus Innocentius en andere iconen als façades van de macht. Inspiratiebron was het enorme schilderij van Innocentius X (1574-1655) dat Berger in Rome zag. Terwijl Velasquez de paus in vol ornaat presenteerde, als de plaatsbekleder van Christus op aarde, laat Berger heel precies zien hoe deze illusie is opgebouwd. In Rome ontdekte de kunstenaar een winkel in liturgische artikelen, ‘Cammaralli’ genaamd, die als enige pauselijke kleding vervaardigt. Daar bestelde Berger replica’s van de kleding van Innocentius X en enkele maanden later viel de bestelling à raison van 900 euro in Amsterdam op de mat. De typerende kledingstukken werden in brons afgegoten en om als bouwstenen voor deze maskerade te dienen. Het beeld van Innocentius X wordt gereduceerd tot een hoofd met hoofddeksel waaraan de onderkaak ontbreekt. De kenmerkende cape en twee handen die rusten op de leuningen van een klassieke stoel. Meer is er niet nodig om ons in hem te doen geloven…www.casparberger.nl. Zie ook catalogustekst door Anne Berk in Caspar Berger, Imago, Waanders, 2007

    Lege huls
    Op eenzelfde wijze deconstrueert Berger ook de Piëtá van Michelangelo. In zijn versie van de Piëtá (2006) wordt de figuur van Maria louter door kleding gesuggereerd. Haar gezicht is een leegte, een projectievlak voor iedere moeder die haar kind verliest en het lichaam van Jezus is binnenste buiten gekeerd. Er rest niets dan huid. Een lege huls. Ontzield? Of was er nooit een ziel? Piëtá betekent erbarmen, maar de enige troost in dit beeld is het liefdevolle omarming van de moeder. Van God de Vader ontbreekt ieder spoor. En hoe kan het ook anders? In God kunnen wij slechts geloven en dat stelt Berger aan de orde. Kunstenaars stellen vragen over het bestaan, niet in opdracht, maar uit eigen beweging, vanuit hun eigen innerlijke noodzaak. En het valt te hopen dat zij dat blijven doen, in plaats van propaganda te maken voor de kerk.
    Anne Berk
    http://www.anneberk.nl
    http://www.casparberger.nl
    voor versie met plaatjes zie site http://www.kunstbeeld.nl

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *