In 2022 ontwikkelde curator Gino Anthonisse een residentieprogramma voor het Watersnoodmuseum in Zeeland waar ieder kwartaal plaats is voor twee a drie kunstenaars uit Nederland (incl. Caribisch Nederland). In het laatste kwartaal van het nu derde jaar werken deze zomer kunstenaars Ailsa Anastatia (Curaçao), Travis Geertruida (Den Haag), en schrijver/kunstenaar Vesuhely Americaan (Curaçao) in het gastatelier. Afgelopen vrijdag (28 augustus 2026) presenteerden ze, als onderdeel van het Nazomerfestival op het watersnoodmuseum terrein, het werk wat ze er gemaakt hebben.
Als Ailsa me de uitnodiging stuurt besluit ik te gaan, leuk om ook het museum te zien wat ik nog niet ken. Het is sinds 2001 gevestigd in grote betonnen blokken (caissons) die gebruikt werden om het gat dat in die dijk sloeg in 1953 te dichten, ik ben wel benieuwd. Het Watersnoodmuseum is in Ouwekerk op Schouwen-Duiveland. Ik reis al jaar en dag met het OV en heb geen auto. Van huis naar museum, ontdek ik is dat minimaal een 7-stappenplan van 3,5 uur enkele reis. Meer een museum als je een weekendje of zomer vakantie in Zeeland doorbrengt als je OV wil gebruiken. Niet duurzaam, maar ik kan Suki, de auto van een vriendin lenen en kies dan toch maar voor een 1,5 uur enkele reis met de auto en tuf rustig op weg naar Zeeland.
Zal je net zien dat dit dagje uit nou net is op de dag die met donder en bliksem en stromende regen het einde van de door droogte geteisterd Nederland markeert, dat is dan weer jammer. Ik was niet de enige die er last van had, het uitgebreid openingsprogramma begon wachtend op de bezoekers later en ik miste gelukkig niets.
Naast openingswoorden een presentatie van Dr. Daphina Misiedjan, senior researcher bij het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde (KITLV) bij het project ‘Island(er)s at the Helm’ voor onderzoek naar duurzame en inclusieve oplossingen voor klimatologische uitdagingen in het Caribisch deel van het Koninkrijk. Zij gaf een uitleg over leven met water op deze eilanden, en welke complexe systemen daar een rol in spelen, een panel met de residenten en de (huidige) curator Esther van Rosmalen en daarna een rondleiding door het museum en buitenruimte om de werken te zien. Alle kunstenaars, zo las ik in de uitnodiging, hebben zich laten leiden door het veranderende landschap in Zeeland en hoe mens en natuur proberen samen te leven.
Ailsa Anastatia – sporen, buiten installatie.
Binnen textielwerk van Ailsa Anastatia.
De sporen die dit achterlaat vormen het uitgangspunt in het textiele werk van Ailsa Anastatia en een installatie waar de elementen letterlijk vrij spel hebben. In het panelgesprek geeft ze aan hoe in de drie maanden verblijf in Zeeland haar kleurpalet zich heeft aangepast aan de kleuren van het landschap om haar heen. Ze maakte een groot textiel werk dat in het museum zelf hangt. Verder experimenteerde ze met klei als materiaal, en natuurlijke pigmenten die ze in de omgeving in Zeeland vond. Ze gebruikte het om een installatie te maken die onderdeel is van de omgeving en natuur buiten het museum. Iedere maand wordt de installatie in de omgeving gedocumenteerd om vast te leggen hoe de installatie gemaakt van natuurlijke materialen onderdeel wordt van de omgeving waar die materialen ook vandaan komen.
Travis Geertruida
- performance Travis Geertruida
Het werk van Travis Geertruida gaat over de dualiteit van de zee. Zijn mythische zeemeermin in de buitenruimte symboliseert vrijheid, maar is ook gebonden aan haar omgeving en zal uiteindelijk zich moeten overgeven aan weer en wind. In het panel geeft Travis aan dat hij zich vooral bezighield met isolatie en hij door het werken in de residentie geïnspireerd is om samen te werken en co-creëren. Hij refereerde ook naar zijn performance, die jammer genoeg ontbrak op de opening.
Vesuhely Americaan
detail
Waar Ailsa en Travis werken maakten in het verlengde van hun praktijk en werkten met de natuur en omgeving en materialen die daaruit voortkomen liet Vesuhely Americaan zich inspireren door ‘de Deltawerken’ als concept. Een nieuwe, en spannende, manier van werken voor haar in haar praktijk als kunstenaar. Ze gebruikte een groot gedeelte van haar tijd in Zeeland gebruikte om onderzoek te doen naar de methodiek van ‘de Deltawerken’. Haar focus lag op de Oosterscheldekering, een compromis van de tegenstrijdige belangen en wensen en die te vertalen naar de grootste, in dit geval niet een plotseling opkomende natuurlijke, maar juist trage moedwillige economische / politieke / sociale dreiging voor Curaçao; die van het massatoerisme en de vaak verborgen gevolgen voor milieu en maatschappij waar ook rekening gehouden moet worden met tegenstrijdige belangen. Ze geeft aan dat wat ze hier in het museum presenteert het begin is van een langduriger project waar ze zich na terugkeer op Curaçao zich de komende tijd verder in zal verdiepen en meer werk over gaat maken als kunstenaar maar ook over zal schrijven en publiceren (kunstenaar heeft (nog) geen website).
1835 + 1 Koert Davidse en Roel Wouterse.
Nazomerfestival – Landingplaats – Gijs van der Wilt.
- Silent Witness – Iris Bouwmeester
In 2022 ontving het Watersnoodmuseum een bijdrage van het Mondriaanfonds voor het ontwikkelen van een artist in residence, waarin kunstenaars in dialoog met wetenschappers en museumbezoekers nieuw werk maakten en hun maakproces deelden. De combinatie van kunst, erfgoed, en wetenschap én de uitwisseling met het Caribisch deel van het Koninkrijk, bood een interessante nieuwe invalshoek. Het museum wil de samenwerking met zowel kunstenaars als instellingen in het Caribisch deel van het Koninkrijk verder ontwikkelen en de residentie verder professionaliseren. Het doel van deze pilotbijdrage was om de residentie als vast onderdeel van het museumprogramma structureel te integreren, zodat hedendaagse kunstenaars nieuwe perspectieven kunnen bieden op de Watersnoodramp, klimaatverandering en zeespiegelstijging.
De volgende kunstenaars in residentie zijn: Isamo Thissen (Den Bosch), Eugenie Boon (Den Haag) en Tommy van der Loo (Udenhout).
WATERSNOODMUSEUM
Weg van de Buitenlandse Pers 3, 4305 RJ Ouwerkerk.
W: https://www.watersnoodmuseum.nl/
E: info@watersnoodmuseum.nl
T: +31 (0) 111 644 382
Open: iedere dag van 10.00 – 17.00 uur
Prijs: 16 euro (er zijn allerlei kortingen check website)
Leave a Reply